Από τον Χρήστο Νέζο
Στον ξυλόφουρνο της Απειράνθου τον μοναδικό φούρνο από τους λίγους εναπομείναντες στις Κυκλάδες. Στον φούρνο της κυρίας Βούλας, που καθημερινά από το χάραμα ετοιμάζει το ψωμί και τα μοναδικά της καλούδια για τον κόσμο του χωριού αλλά και τους επισκέπτες, που έρχονται στο πανέμορφο χωριό.

Στον ξυλόφουρνο της κυρίας Βούλας στην Απείρανθο της Νάξου. Μόλις είχε βγάλει από το φούρνο της ολόφρεσκα σκαλτσούνια νηστίσιμα. Τον γάιδαρο της τον Νικηφόρο, που όπως μας είπε η κυρία Βούλα, τα σκαλτσούνια είναι τα αγαπημένα του, δεν μπορούμε να τον κάνουμε καλά γιατί ήθελε να ορμήξει … στα σκαλτσούνια φυσικά.

Χρηστος Νέζος – Βούλα Φραγκίσκου.
Στο χωριό της ορεινής Νάξου την Απείρανθο, που καμαρώνει εκεί στους πρόποδες του όρους Φανάρι ύψους 600μ. με ενετικούς πύργους, πανέμορφα διώροφα σπίτια, μαρμάρινα καλντερίμια και χαμογελαστούς ανθρώπους. Είναι το δεύτερο μεγαλύτερο χωριό μετά το Φιλώτι https://wetravel.gr/filoti-to-megalytero-chorio-tis-naxou-protevousa-ton-ktinotrofon/ που κάποτε έφτανε στους 5000 μόνιμους κατοίκους. Στο χωριό με τα μάρμαρα και τα πανέμορφα σπίτια, που μόλις περάσεις την κεντρική πλατεία και ακολουθήσεις ένα μικρό στενό καλντερίμι θα βγεις στο φούρνο της οικογένειας Φραγκίσκου.

Στον ξυλόφουρνο της κυρίας Βούλας στην Απείρανθο της Νάξου
Ο παραδοσιακός αυτός ξυλόφουρνος της Απειράνθου δημιουργήθηκε στις αρχές της δεκαετίας του ΄60 από τον Αντώνη Φλώριου Βλακό (Βλακαντώνη), ο οποίος επί τριακονταετίας υπηρέτησε το επάγγελμα του φούρναρη με αγάπη και μεράκι δημιουργώντας το καλύτερο χειροποίητο ψωμί. Μετά το θάνατο του στα τέλη της δεκαετίας του ’80 τον φούρνο ανέλαβε η οικογένεια Φραγκίσκου.
Ο παππούς Φραγκίσκος, πριν πάρει στα χέρια του τον φούρνο αυτό, ήταν μυλωνάς. Τον βλέπουμε στην μεγάλου μήκους κοινωνική – δραματική ταινία του 1952 “η μαύρη γη”, που διαδραματίζεται εδώ στην Απείρανθο σε σενάριο του συγγραφέα Νίκου Σφυρόερα και σκηνοθεσία του Στέλιου Τασοπούλου. Στον πρωταγωνιστικό ρόλο ο Γιώργος Φούντας που υποδύεται έναν νεαρό σμυριδωρύχο.
Ο φούρνος με τα χρόνια περνάει στο γιο του το Γιώργο, που ερωτεύεται την γειτόνισσα του την
Βούλα και παντρεύονται φτιάχνοντας ψωμί για το χωριό κάθε μέρα εδώ στην
Απείρανθο. https://el.wikipedia.org/wiki
Τους γνώρισα και αυτούς σε μια τηλεοπτική μου περιπέτεια εδώ και δεν θα ξεχάσω ποτέ, πως λόγω της προφοράς τους, ένεκα της κρητικής καταγωγής τους, δεν μπορούσα για ώρα να καταλάβω πως λένε την Βούλα! Την ακούγα “Βούρα” γιατί το λάμδα το προφέρουν εδώ ρο.

O ξυλόφουρνος της “Απεράθου”
Στην
Απείρανθο στο φούρνο τους, λοιπόν φίλοι μου, θα βρείτε ίσως τα καλύτερα παξιμάδια που έχετε φάει στη ζωή σας. Ψωμάκια με γεύση, που δεν περιγράφεται. Βουτήματα θεϊκά επίσης και μια τυρόπιτα εξαιρετική. Πρέπει επιπλέον να σας πω πως την Βούλα και το Γιώργο διάλεξε και ο διάσημος σε όλο τον κόσμο με την εκπομπή μαγειρικής
Μπουρντέν https://el.wikipedia.org/wiki για να μαγειρέψουν εδώ ένα υπέροχο κατσικάκι στο φούρνο με πατάτες. Σήμερα η Βούλα συνεχίζει μόνη της την ιστορία του φούρνου της και καθημερινά, ειδικά το καλοκαίρι, οι έλληνες αλλά και οι ξένοι έρχονται να θαυμάσουν και να γνωρίσουν πως γινόταν το ψωμί πριν πάρα μα πάρα πολλά χρόνια, αλλά και να δοκιμάσουν τα μοναδικά δημιουργήματα της κυρίας Βούλας.